Mahjongpunten tellen met een app of rekenhulp

Punten tellen is voor veel spelers het lastigste deel van mahjong. Gelukkig hoef je het niet altijd uit je hoofd te doen. Er zijn rekenhulpen, spreadsheets en websites die het voor je uitrekenen. In dit artikel lees je welke hulpmiddelen er zijn en wat ze precies doen.

Hoe je een hand zelf telt, staat in mahjong puntentelling en voor de Nederlandse regels in punten tellen bij NTS.

Het is handig om onderscheid te maken:

Een handcalculator vertelt je dat je hand 3 han en 30 fu waard is. Een uitslagentool vertelt je wie er na zestien spellen voor staat. Je hebt ze vaak allebei nodig.

De mahjong-teltool (MCR) Op de site van de bond staat onder Hulpmiddelen de Mahjong teltool, ook wel de MJ-UitSlagenTool genoemd. Het is een webpagina met een tabel voor vier spelers en zestien regels, precies het aantal spellen in een MCR-partij van vier ronden.

Per spel vul je de waarde van de winnende hand in en vink je aan wie won en van wie de winnende steen kwam, of dat hij zelf getrokken was. De tool rekent dan de betalingen uit volgens de MCR-regels: bij een zelf getrokken steen betaalt iedereen de handwaarde plus 8, bij een weggegooide steen betaalt de weggooier de handwaarde plus 8 en betalen de anderen elk 8. Je kunt spelernamen invoeren en de stand als bestand opslaan.

De NTS-calculators Op de NTS-pagina van de bond staan drie spreadsheets: de NTS-calculator voor 3, 4 en 5 spelers. Daarin vul je per spel de punten in, en het blad doet de verrekening. Bij de Nederlandse regels is dat precies het lastige: alle spelers verrekenen onderling, en Oost betaalt en ontvangt dubbel. De vijfspelerversie houdt rekening met een speler die een spel overzit; hoe je met vijf aan tafel speelt, lees je in mahjong met een grote groep.

Scoreformulieren en puntenkaarten Wil je liever op papier werken, dan biedt de bond ook scoreformulieren voor MCR (competitie en recreanten), een riichi-scoreformulier en een puntenkaart voor NTS. Hoe je daarmee de stand bijhoudt, lees je in scores bijhouden bij mahjong.

Voor de waarde van één hand bestaan websites waarop je de winnende hand met stenen opbouwt. Een voorbeeld is Mahjongo, dat zowel een riichi-calculator als een calculator voor de Chinese officiële regels (MCR) heeft. Je voert de stenen in, bij riichi ook de dora-aanwijzers, kiest de omstandigheden (bijvoorbeeld ron of tsumo) en krijgt de herkende patronen en de score te zien. De site wijst er zelf op dat tafel- en toernooiregels kunnen afwijken.

Dat laatste is belangrijk. Riichi kent veel regelsets. De riichiregels op deze site volgen de EMA-regels die de NMB gebruikt. Daarin tellen bijvoorbeeld 4 han met 30 fu al als mangan, en tellen rode vijven niet mee. Een calculator die Japanse clubregels volgt, kan dan net een ander bedrag geven.

Op toernooien van de NMB moet je telefoon tijdens een speelronde op stil. Sinds maart 2025 staat in het toernooireglement een aparte regel: je mag je telefoon gebruiken om scores in te vullen, maar alleen als alle spelers aan tafel vóór de ronde instemmen. Je mag hem dan uitsluitend daarvoor gebruiken, en medespelers mogen altijd meekijken. Vindt een speler of scheidsrechter dat het spel erdoor vertraagt, dan moet je stoppen.

Een rekenhulp om een hand te laten tellen valt daar dus niet onder.

Een app is handig, maar er zijn goede redenen om het ook zelf te kunnen:

1. 1Je speelt beter. Wie weet wat een hand waard is, weet ook wanneer het loont om op een duurdere hand te wachten en wanneer je snel moet uitgaan.
2. 2Je speelt sneller. Even de stenen in een app tikken kost meer tijd dan een getrainde speler nodig heeft.
3. 3Je ziet fouten. Een tool rekent met wat je invoert. Vergeet je een pung of een verdubbeling, dan klopt de uitkomst niet.
4. 4Het mag niet altijd. Op een toernooi telt de competitiespeler zijn hand zelf.

Een goede middenweg: tel eerst zelf, en controleer daarna met een rekenhulp. Na een paar avonden heb je de tool steeds minder nodig.

Probeer het met deze hand: tel hem eerst zelf volgens jouw variant, en controleer dan je antwoord met een calculator.

Voor de stand en de verrekening heb je de MCR-teltool en de NTS-calculators van de Nederlandse Mahjong Bond. Voor de waarde van één hand bestaan online rekenhulpen voor riichi en MCR, maar let op welke regels ze volgen. Gebruik ze om te controleren, niet om het tellen over te slaan. Wil je het zelf leren? Begin bij punten tellen bij NTS of de riichiregels.