Mahjong in videogames: van minigame tot eigen spel

Typ "mahjong" in een appwinkel en je krijgt vooral mahjong solitaire: stenen in paren wegklikken. Maar het echte spel, met vier spelers, combinaties en tegenstanders, duikt ook op in videogames. Soms als volwaardig spel, soms als minigame in een groot avontuur. In deze post zetten we een paar voorbeelden op een rij die we op Wikipedia of officiële kanalen konden controleren. Online platforms om tegen andere mensen te spelen, staan in mahjong online spelen; die herhalen we hier niet.

In Japan is mahjong enorm populair, en Japan is een van de grootste gamelanden ter wereld. Volgens Wikipedia komt Japans mahjong veel voor in videogames, en dat heeft eraan bijgedragen dat het een van de bekendste vormen van mahjong wereldwijd is geworden, ook in Engelstalige landen en Europa.

Wie in een game mahjong tegenkomt, speelt dus meestal riichi: met yaku, riichi-verklaringen en dora. Hoe groot het spel in Japan is, lees je in mahjong in Japan.

Een van de vroegste voorbeelden komt van Nintendo zelf. Volgens Wikipedia was Yakuman in april 1989 een van de vier spellen waarmee de Game Boy in Japan werd gelanceerd, naast onder meer Super Mario Land. Het spel werd ontwikkeld door Intelligent Systems en verscheen alleen in Japan.

Bijzonder: Yakuman was volgens Wikipedia het eerste spel dat de Game Link Cable gebruikte, de kabel waarmee je twee Game Boys aan elkaar koppelt. Je kon dus tegen een vriend spelen. Het spel is een tweespelersversie van Japans mahjong.

De naam komt van het Japanse woord voor de zeldzaamste en duurste handen in riichi.

Een van die handen: de dertien wezen, met van elke hoeksteen en troefsteen één, plus een paar. Meer daarover in dertien wezen.

Al eerder, in 1983, bracht Nintendo volgens Wikipedia een elektronisch zakspel uit, Computer Mah-jong Yakuman, waarbij je twee apparaten met een kabel kon verbinden.

De Yakuza-reeks van Sega staat bekend om zijn vele minigames. In Yakuza 0 kun je ook mahjong spelen. Volgens Wikipedia was het vertalen van traditionele Aziatische spellen zoals mahjong en shogi een van de lastigste onderdelen van de westerse uitgave. Om de minigames toegankelijk te maken voor westerse spelers, moest het vertaalteam uitgebreide regels meeleveren.

Voor spelers buiten Japan kan dat een eerste kennismaking met riichi zijn: je zit ineens aan tafel en moet weten wat een yaku is.

In het online rollenspel Final Fantasy XIV kun je mahjong spelen in de Gold Saucer, de pretparkwijk van het spel. De minigame heet Doman Mahjong en kwam erbij met een update in januari 2019. Het is een riichi-achtige variant, volgens spelerswiki's een licht vereenvoudigde vorm van riichi.

Doma is in het verhaal van het spel een land dat geïnspireerd is op het oude China en Japan. Mahjong past daar goed bij.

Nintendo's verzameling Clubhouse Games: 51 Worldwide Classics voor de Switch kwam uit in 2020; in Europa heet hij 51 Worldwide Games. Tussen tientallen klassieke bord- en kaartspellen zit ook riichi mahjong, met een uitleg voor beginners. Voor wie al een Switch heeft, is dit een laagdrempelige manier om het spel te leren.

Sommige mahjonggames worden zo groot dat ze zelf een merk worden. Mahjong Soul is een online riichi-spel met anime-personages. Volgens Wikipedia kwam er in 2022 zelfs een animeserie op gebaseerd. Over mahjong in anime lees je meer in mahjong in anime en manga.

Heb je mahjong leren kennen in een game en wil je het aan tafel spelen? Dan heb je een voorsprong: je kent de stenen al en weet wat een yaku is. Een paar stappen:

1. 1Lees de officiële riichi-regels, want games vereenvoudigen soms of tellen automatisch voor je. Zie riichi.
2. 2Leer zelf tellen: aan tafel doet niemand dat voor je.
3. 3Koop een riichiset met puntenstokjes, of zoek een club.
4. 4Let op verschillen tussen de game en de toernooiregels, bijvoorbeeld bij rode vijven.

Echt mahjong zit in meer games dan je denkt: Nintendo's Yakuman op de Game Boy, de minigame in Yakuza 0, Doman Mahjong in Final Fantasy XIV en riichi in Clubhouse Games voor de Switch. Bijna altijd is het riichi. Wil je van het scherm naar de tafel, begin dan met de riichi-regels of lees mahjong in anime en manga voor meer popcultuur.