Mahjong in Japan: speelhallen, profcompetitie en riichi

Wie riichi mahjong speelt, speelt een Japans spel. Maar hoe ziet de mahjongwereld in Japan er eigenlijk uit? Er zijn speelhallen, een professionele competitie met teams, tijdschriften en strips, en miljoenen online spelers. In dit artikel neem je een kijkje in de Japanse mahjongcultuur. Over mahjong in Japanse strips en tekenfilms lees je meer in mahjong in anime en manga.

Mahjong ontstond in de negentiende eeuw in China en verspreidde zich daarna door Azië en de rest van de wereld. Volgens Wikipedia was het Saburo Hirayama die het spel in 1924 naar Japan bracht. Hij opende er een school en een speelzaal om het spel te onderwijzen.

In Japan ontwikkelde zich een eigen variant: riichi mahjong. Die verschilt flink van de Chinese varianten, met regels als de riichi-verklaring, dora en furiten. Wat riichi anders maakt, lees je in riichi mahjong voor beginners.

In riichi-sets vervangt in elke kleur vaak een rode vijf een gewone vijf. Zo'n rode vijf is een bonussteen.

In Japan zijn er speciale mahjongspeelhallen, in het Japans jansō genoemd: zalen waar je aan tafel mahjong kunt spelen. Volgens Wikipedia waren er in 2007 ongeveer 22.000 speelhallen in Japan, waarvan minstens 5.000 in Tokio.

Volgens Wikipedia was mahjong in 2010 het populairste spel in Japan, en is er in Chiba een mahjongmuseum. Het spel heeft er een eigen mediawereld: er zijn speciale mahjongtijdschriften, zoals Kindai Mahjong, waarin bekende strips als Akagi zijn verschenen.

Tegelijk speelt een groot deel van het spel zich tegenwoordig online af. Volgens Wikipedia spelen veel Japanners via internet of software. Bekende riichi-platforms worden besproken in mahjong online spelen.

In 2018 kreeg Japan een professionele mahjongcompetitie: de M.League. De oprichting werd op 17 juli 2018 bekendgemaakt, met als doel mahjong als denksport te promoten. Grote bedrijven, waaronder mediabedrijven en spelfabrikanten, zetten elk een team neer.

Een paar feiten:

• De competitie begon met zeven teams.
• Elk team koos in een draft spelers uit duizenden profspelers van verschillende Japanse profbonden.
• Het aantal teams is daarna gegroeid. Kijk voor de actuele teams op de officiële site van de M.League.

Met de competitie wil Japan mahjong neerzetten als serieuze denksport, met profspelers die als team strijden.

Wie riichi speelt, gebruikt ook in Nederland de Japanse termen. Een paar die je meteen hoort:

Alle termen met uitleg vind je bij de begrippen, bijvoorbeeld tsumo, ron en yaku.

Riichi wordt inmiddels wereldwijd gespeeld, ook in Nederland. De Nederlandse Mahjong Bond houdt een riichi-ranglijst bij, en er zijn riichiclubs en -toernooien. Zo organiseerde de Brabantse club Schoon Spel in Oss een driedaags riichitoernooi met 88 spelers uit meer dan tien landen. Volgens Omroep Brabant was de Nederlandse winnaar van een eerdere editie met mahjong begonnen na het zien van een Japanse animatieserie.

Wil je de Nederlandse riichiwereld leren kennen, lees dan mahjong in Nederland.

Zin gekregen? Lees de riichi-regels, probeer een paar potjes online en zoek een club. Voor thuis heb je een set met rode vijven en puntstokjes nodig. Zie de koopgids riichi-sets.

Mahjong kwam in 1924 naar Japan en groeide uit tot een volkssport met een eigen variant, riichi. Er zijn duizenden speelhallen, een eigen mediawereld en sinds 2018 de professionele M.League. Ook buiten Japan groeit riichi, in Nederland met clubs, toernooien en een eigen ranglijst.